Elkargoko hautetsiek 2025 urteko azken osoko bilkuran bildu ziren abenduaren 6an. Urteko azken bilkura honetan gai nagusia Laborantza eta Elikadura Kontseilua sortzea zen, onartua izan zena. Gai horiek zein EHBaiko kide diren hautetsiek eramandako gaiak aipatzen diren momentuak partekatzen ditugu hemen.
Création du Conseil de l’Agriculture et de l’Alimentation
Prefetaren eta kontrakoen presiopean
Euskal Hirigune Elkargoko abenduaren 6ko Kontseiluak Ipar Euskal Herrirako Laborantza eta Elikadura Kontseilu baten sortzea bozkatu zuen gehiengoz. Eztabaida eta erabaki hori lurraldeko laborariek bizi duten egoera kezkagarriari erantzutera heldu da.
Jean-Louis Prebende Gabadiko auzapezak ohartarazi zuenez, “etxaldeen desagerpena errealitate kezkagarria da, proiekzioak ez dira batere onak. Erritmo honetan 100 etxalde baino gehiago desagertuko dira 2050ean, eta egiaren azpitik ere bagabiltzala uste dut. Segida faltak, zailtasun ekonomikoek, klima aldaketak, osasun arazoek tendentzia hau azkartuko den beldurra eragiten didate”.
Hautetsi abertzaleek Pirinio Atlantikoetako departamenduko Laborantza Ganbarak auzapez guziei igorri gutuna eta prefetak ildo beretik atxikirikoa deitoratu zituzten. Peio Quihillalt Ligi- Athereiko auzapezak erran zuenez, gutun hori hautetsiek bozkatu aitzin igorri izanak harridura sortu zuen. “Ganbararen testuaren edukia zuzendu nahi dugu: Alain Rousset Eskualdeko Lehendakaria ez da sekula idatziz posizionatu, edo bestela erranik, Kontseilu horren sortzearen kontra ez da mintzatu”.
Laborantza eta Elikadura Bulego Publikoaren xedea
“Neurria har dezagun: egun, laborantza munduak ez du deus gehiago goitatzen. Euskal Herriak bere laborantzaz bereziki arduratzea merezi du. Ulertzen dugu delibero horren bozkatzeak Elkargoari ahalbidetuko diola eragile guziak biltzea, bihartik goiti, tresna horren eraikitzeko mahaiaren inguruan, Ipar Euskal Herri mailako Laborantza eta Elikadura Bulego Publiko baten sortzea helburutzat atxikiz, bereziki mila-orri administratibo murriztuz eta erabakiak berriz birtokiratuz”.
“Ezin dugu beste 8 urtez goitatu” berretsi zuen auzapez xiberotarrak, oroitaraziz, 2018an jada Laborantza eta Elikadura Bulego Publikoa galdegina izan zela eta geroztik zortzi urte iragan direla. “Deliberazio hau bozka dezagun Euskal Herria eta bere laborarien alde elkarrekin lan egiten hasteko” gaineratu zuen Jean-Louis Prebendek.
Dei horri baikorki erantzun zion hautetsien gehiengoak, Pirinio Atlantikoetako departamenduko prefetaren eta Laborantza Ganbararen presioak baldintzaturik egin zen bozketan.
Igandetako pausen indargabetzea
Urtero bezala Isturitzeko hautetsi den Gilles Harenek hitza hartu du igandetan ireki nahi duten establezimenduei emandako indargabetzeei buruzko erabakiez hitz egiteko. Irekidura horiek langileak prekarizatzen dituzten hipermerkatu eta enpresa handiei egiten diete mesede.
EHBairen iritziz, Euskal Hirigune Elkargoak bultzatu beharko lukeen ereduaren kontrakoa da hau. Urtez urte, indargabetzeen salbuespena arau bilakatzen da, langileen lorpen sozialak ahulduz.
Gilles Haranek azaldu duen bezala, igandeko pausa eguna defendatzea garrantzitsua da: “Pausatzeko denbora hau funtsezkoa da. Gure ehun sozial eta ekonomikorako aukera bat da, egituratzea eta jendarteratzea ahalbidetzen duena.»
EHBaiko hautetsi eta Bil Gaiten taldeko kideek neurri honen kontra bozkatu dute, Elkargoko hautetsien %34k bezalaxe, iaztik beheranzko joera duen emaitza. Aitzinetik aipaturiko arrazoiengatik eta jendarteak erdietsitako lorpenak ez galtzeko, igandetako pausa egunak defenditzen jarraitu behar dugu!
Kanboko Tokiko Hirigintza Plana
Azkenik, Amendüze-Unasoko hautetsi, EHBaiko kide eta Bil Gaiten taldeko partaide den Jean-Claude Malhairinek Kanboko Tokiko Hirigintza Planaren bozketan hitza hartu zuen.
Marieniako proiektua barnebiltzen duen Tokiko Hirigintza Plan horri loturiko deliberazioari buruz – hautetsiek baztertua izan zedin espero zutena -, Bil Gaiten taldea abstenitu egin da, nahiz eta “aitzineko proiektuarekin konparaturik hainbat hobekuntza izan”.
Marienia ez hunki!